Ev Hanımlarına Emeklilik Yolu Açıldı: SGK’dan 3 Kritik Formül
Türkiye’de uzun yıllar boyunca ev hanımları, herhangi bir işte sigortalı olarak çalışmadıkları için sosyal güvenlik sisteminin dışında kaldı. Ev içi emek ekonomik karşılık bulmadığı için milyonlarca kadın, emeklilik ve sağlık güvencesinden yoksun şekilde yaşamını sürdürmek zorunda kaldı. Ancak son dönemde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından hayata geçirilen uygulamalar, bu tabloyu önemli ölçüde değiştirdi.
Yeni düzenlemelerle birlikte ev hanımları, artık kendi adlarına prim ödeyerek sosyal güvence altına girebiliyor ve belirlenen şartları yerine getirdiklerinde emekli olabiliyor. Amaç, kadınları sistem dışında bırakmak yerine sosyal güvenlik şemsiyesi altına almak olarak ifade ediliyor.
İsteğe Bağlı Sigorta ile Kendi Sigortanı Kendin Yap
Ev hanımları için en yaygın ve bilinen emeklilik yolu isteğe bağlı sigorta uygulaması olarak öne çıkıyor. Bu sistemde herhangi bir işverene bağlı olmadan, tamamen bireysel olarak prim ödenebiliyor. Yatırılan primler hem emeklilik hesabına dahil ediliyor hem de genel sağlık sigortası kapsamında sağlık hizmetlerinden yararlanma hakkı sağlıyor.
İsteğe bağlı sigorta, kadınlara bütçelerine göre planlama yapma imkânı tanıyor. Primler düzenli şekilde ödendiğinde emeklilik için gerekli gün sayısı tamamlanabiliyor. Uzmanlara göre bu yöntem, çalışmayan kadınlar için fiilen “kendi sigortanı kendin oluştur” modeli anlamına geliyor.
Doğum Borçlanması Emekliliği Öne Çekiyor
Ev hanımlarına tanınan en önemli haklardan biri de doğum borçlanması olarak dikkat çekiyor. Çocuk sahibi olan kadınlar, doğum nedeniyle çalışamadıkları süreleri borçlanarak prim günlerine ekletebiliyor. Bu uygulama, yalnızca prim sayısını artırmakla kalmıyor, aynı zamanda emeklilik yaşını da öne çekebiliyor.
Birden fazla çocuk sahibi kadınlar için doğum borçlanması, emeklilik yolunu birkaç yıl kısaltabilecek güçlü bir avantaj sunuyor. Uzmanlar, isteğe bağlı sigorta ile doğum borçlanmasının birlikte değerlendirilmesi halinde emekliliğin ciddi ölçüde hızlanabileceğini belirtiyor.
Evden Üretim Yapan Kadınlara Esnaf Muafiyet Belgesi
Evde el işi, gıda üretimi veya küçük çaplı satışlarla aile bütçesine katkı sağlayan kadınlar için esnaf muafiyet belgesi ayrı bir emeklilik kapısı aralıyor. Bu belgeye sahip olan kadınlar, vergi mükellefi olmadan faaliyet gösterebiliyor ve SGK kapsamında sigortalı sayılabiliyor.
Esnaf muafiyet belgesi, evden çalışan kadınların sosyal güvenceye kavuşmasını hedefleyen önemli bir uygulama olarak öne çıkıyor. Bu sayede kadınlar hem üretmeye devam ediyor hem de uzun vadede emeklilik hakkı elde edebiliyor. Uygulama, ev içi emeğin resmî sistem içinde tanınması açısından da kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
Başvurular e-Devlet ve SGK Üzerinden Yapılıyor
Ev hanımlarının bu haklardan yararlanabilmesi için başvurular e-Devlet sistemi üzerinden çevrim içi olarak yapılabiliyor. Dileyenler, SGK il ve ilçe müdürlüklerine giderek yüz yüze başvuru da gerçekleştirebiliyor. Yetkililer, başvuru sürecinde gerekli bilgilendirmelerin SGK tarafından sağlandığını belirtiyor.
Uzmanlar, başvuru öncesinde prim tutarlarının, emeklilik yaşı ve toplam maliyetin mutlaka hesaplanması gerektiği uyarısında bulunuyor. Her yöntemin farklı avantajlar sunduğuna dikkat çekilirken, kişisel duruma en uygun emeklilik yolunun seçilmesinin büyük önem taşıdığı vurgulanıyor.
Ev hanımlarına yönelik bu düzenlemeler, yalnızca bireysel sosyal güvence sağlamıyor. Aynı zamanda kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendiren, geleceğe daha güvenle bakmalarını sağlayan ve sosyal devlet anlayışını pekiştiren önemli bir dönüşüm olarak değerlendiriliyor.